مجله حقوق و سیاست گذاری سلامت

مجله حقوق و سیاست گذاری سلامت

ابعاد و چالش‌های مسئولیت مدنی تشخیص و درمان از راه دور

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
استادیار گروه حقوق خصوصی دانشگاه سمنان، سمنان، ایران
چکیده
ابزارهای مخابراتی و ارتباطی در سدة اخیر تغییرات شگرفی را در زندگی انسان به وجود آورده‌اند. یکی از این حوزه‌ها، که از فناوری‌های دیجیتال متأثر شده، عرصة پزشکی و درمان است. در این میان، «پزشکی از راه دور» برای ارتقای سلامت عمومی و مداوای بیماران توسعه یافته است. «پزشکی از راه دور» انقلابی در حوزة سلامت و درمان نیست و صرفاً شیوه‌ای جدید در ارائة خدمات به شمار می‌رود. اما، همچون سایر تغییراتی که با ورودِ فناوریْ تمهید و تدوینِ تدابیر جدیدِ حقوقی را ایجاب می‌کند، پزشکی از راه دور نیز با چالش‌ها و ابهامات حقوقی مواجه است و متقابلاً ممکن است مسئولیت مدنی را متوجه اشخاص دخیل در این عرصه کند. بررسی ضوابطِ حقوقیِ ناظر بر تشخیص و درمان از راه دور که رعایت آن‌ها در اعمال پزشکی الزامی است و اقتضائات این شیوه‌ـ مانند اخذ رضایت بیمار، شناسایی هویت ارائه‌دهندة خدمات، تعهد به دادن اطلاعات و محرمانگی آن‌ها، تعیین شرایط اضطراری ناظر بر مداخله، و ...‌ـ دشواری‌هایی را ایجاد می‌کنند که مستلزم بررسی و تنظیم مقررات خاص هستند. متعاقباً هرچند مسئولیت مدنی در این زمینه اصولاً تفاوتی با حقوق عمومی مسئولیت پزشکی ندارد، اما از یک طرف دخالت ابزارها و نرم‌افزارهای ارتباطی و مخابراتی می‌تواند به منزلۀ دخالت شخص ثالث و مؤثر بر وجود یا گسترۀ ضمان پزشک باشد و از سوی دیگر میزان سببیت و شرایط دخالت هر عضو گروه درمانگر و حتی بیمار باید در پرتو ضرورت‌ها و ویژگی‌های این شیوۀ پزشکی بررسی و تعیین شود.
کلیدواژه‌ها
موضوعات